"Dunyodagi qadimiy va boy tillardan biri boʻlgan oʻzbek tili xalqimiz uchun milliy oʻzligimiz va mustaqil davlatchiligimiz timsoli, bebaho maʼnaviy boylik, buyuk qadriyatdir." O'zbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyev
16:48:21 (GMT +5) 30.01.2020 Du

“Qadring baland bo‘lsin, ona tilim” respublika tanlovi

Vazirlar Mahkamasining

2021-yil 3-iyundagi  98-son yig‘ilish bayoniga

1-ilova

 

“Qadring baland bo‘lsin, ona tilim” Respublika tanlovining tuman/shaharlarda davlat tilini to‘laqonli joriy etishga qaratilgan “Davlat tili ustuvorligi taʼminlangan eng namunali hudud” yo‘nalishini tashkil etish va o‘tkazish tartibi to‘g‘risida

NIZOM

 

 1. Umumiy qoidalar

 1.1. Ushbu Nizom O‘zbekiston Respublikasi mustaqilligining 30 yilligi, “Davlat tili haqida”gi qonun qabul qilinganining 32 yilligiga bag‘ishlab o‘tkaziladigan “Qadring baland bo‘lsin, ona tilim” Respublika tanlovining mahalliy ijro etuvchi hokimiyat (tumanlar va shaharlar) idoralari tomonidan mamlakatimizda amalga oshirilayotgan keng ko‘lamli islohotlar jarayonida davlat tilining hayotimizdagi o‘rni va nufuzini oshirish, o‘zbek tilining siyosiy-huquqiy, ijtimoiy-iqtisodiy, maʼnaviy-maʼrifiy jabhalarda to‘laqonli joriy etilishini hamda faol qo‘llanishini taʼminlashga qaratilgan namunali ishlarni rag‘batlantirishga qaratilgan “Davlat tilida ish yuritish yo‘lga qo‘yilgan eng yaxshi tizim” yo‘nalishi (keyingi o‘rinlarda – Tanlov)ni tashkil etish va o‘tkazish tartibini belgilaydi.

1.2. Tanlov O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2019-yil 21-oktyabrdagi “O‘zbek tilining davlat tili sifatidagi nufuzi va mavqeini tubdan oshirish chora-tadbirlari to‘g‘risida”gi PF-5850-son Farmoni, O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2020-yil 10-fevraldagi “O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzurida O‘zbek tilini rivojlantirish jamg‘armasining faoliyatini tashkil etish to‘g‘risida”gi 73-son qarorida belgilangan vazifalar ijrosini taʼminlash maqsadida tashkil etiladi.

1.3. Tanlovda o‘z hududida o‘zbek tilini rivojlantirish va til siyosatini takomillashtirishning strategik yo‘nalishlarini ishlab chiqib, amaliyotda faol qo‘llagan, jumladan, o‘zbek tilining davlat tili sifatidagi nufuzini oshirish, davlat idoralari, tashkilotlar, ijtimoiy muassasalar, tadbirkorlik subyektlarida davlat tilining to‘laqonli joriy etilishini targ‘ib-tashviq etish, lotin yozuviga asoslangan o‘zbek alifbosini qo‘llashni rag‘batlantirish, mehnat jamoalarida davlat tiliga hurmat-eʼtibor muhitini shakllantirish, barcha millat va elatlar vakillariga davlat tilini o‘rganish uchun qulay shart-sharoit yaratish, savdo, ishlab chiqarish, maishiy xizmat ko‘rsatish obyektlariga o‘zbekcha nom qo‘yishni targ‘ib etishga qaratilgan ishlarni namunali yo‘lga qo‘ygan mahalliy ijro etuvchi hokimiyat (tuman va shaharlar) idoralari qatnashadi.

1.4. Tanlov g‘oliblarini taqdirlash, tashkiliy chora-tadbirlarini moliyalashtirish bilan bog‘liq barcha masalalar O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzuridagi O‘zbek tilini rivojlantirish jamg‘armasi hisobidan amalga oshiriladi. Tanlovga doir chora-tadbirlarning umumiy ijrosi O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining Maʼnaviyat va davlat tilini rivojlantirish departamenti (keyingi o‘rinlarda – Departament) tomonidan muvofiqlashtiriladi.

 

II. Tanlovning maqsadi

2.1. Tanlovning asosiy maqsadlari quyidagilardan iborat:

- jamiyatda o‘zbek tilining davlat tili sifatidagi obro‘-eʼtiborini oshirish;

- mehnat jamoalarida davlat tilini bilishning burch va majburiyat sifatida his etilishiga erishish;

- hududlarda davlat tilini to‘laqonli joriy etish hamda barcha millat va elatlar vakillariga o‘zbek tilini o‘rganish uchun qulay shart-sharoit yaratish;

- lotin yozuviga asoslangan o‘zbek alifbosiga to‘liq o‘tish jarayonini jadallashtirish.

 

 III. Tanlovda ishtirok etish tartibi 

3.1. Tanlovda Qoraqalpog‘iston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari tomonidan tavsiya etilgan 1 tadan mahalliy ijro etuvchi hokimiyat (tuman va shahar) idorasi ishtirok etadi.

 

IV. Tanlovning tashkiliy qo‘mitasini tashkil etish tartibi

4.1. Tanlovni tashkil etish va o‘tkazish bo‘yicha respublika tashkiliy qo‘mitasi tarkibi Departament tomonidan shakllantiriladi.

4.2. Tashkiliy qo‘mita tanlovni tashkil etish va o‘tkazish bilan bog‘liq jarayonlarni boshqaradi.

4.3. Departament hamda Respublika Maʼnaviyat va maʼrifat markazi, Qoraqalpog‘iston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari, O‘zbek tilini rivojlantirish jamg‘armasi, Davlat tilida ish yuritish asoslarini o‘qitish va malaka oshirish markazi tanlovning ijrochi tashkilotchilari hisoblanadi.

4.4. Respublika tashkiliy qo‘mitasi quyidagi huquqlarga ega:

- majlis qarori bilan o‘z aʼzolarini tanlovni o‘tkazish ishlarini tashkillashtirish uchun masʼul sifatida mahalliy ijro etuvchi hokimiyat (tumanlar va shaharlar) idoralariga biriktirish;

- o‘z aʼzolaridan iborat komissiya tuzish hamda tanlovda ishtirok etishga tavsiya etilgan mahalliy ijro etuvchi hokimiyat (tumanlar va shaharlar) idoralari faoliyatini joyiga chiqib o‘rganish;

- o‘rganish natijasida tavsiya etilgan mahalliy ijro etuvchi hokimiyat (tumanlar va shaharlar) idoralari faoliyatining ushbu Nizomga muvofiqligi bo‘yicha tegishli qaror qabul qilish.

 

V. Tanlovning vazifalari

5.1. Tanlovning vazifalari quyidagilardan iborat:

- mehnat jamoalarida davlat tili imkoniyatlaridan to‘liq va to‘g‘ri foydalanishni targ‘ib etish;

- hududlarda idora va tashkilotlar nomlari (peshlavhalar), joy nomlari, reklama eʼlonlari, savdo, xizmat ko‘rsatish obyektlari nomlari, yo‘l (manzil) va jamoat transportlari ko‘rsatkichlari matnining davlat tilida xatosiz yozilishiga erishish;

- hududiy ommaviy axborot vositalarining lotin yozuviga asoslangan o‘zbek alifbosiga to‘liq o‘tishini taʼminlash;

- savdo, ishlab chiqarish, maishiy xizmat ko‘rsatish obyektlarini o‘zbekcha nomda ro‘yxatga olishni rag‘batlantirish;

- mehnat jamoalaridagi turli millat va elatlar vakillarining davlat tilini o‘rganishi uchun qulay shart-sharoit yaratish;

- maʼnaviy-maʼrifiy ishlar samaradorligini oshirish, davlat tili to‘g‘risidagi qonun hujjatlariga rioya etilishini taʼminlash masalalari bo‘yicha maslahatchilarning davlat tili imkoniyatlaridan to‘liq va to‘g‘ri foydalanishni targ‘ib etishga qaratilgan faoliyatini rag‘batlantirish;

- davlat tilining to‘laqonli joriy etilishini taʼminlashda yuqori natijalarga erishgan mahalliy ijro etuvchi hokimiyat (tumanlar va shaharlar) idoralarining ushbu yo‘nalishdagi yutuq va muvaffaqiyatlarini ommalashtirish.

 

VI. Tanlovni o‘tkazish bosqichlari va muddatlari

6.1. Birinchi bosqich (1-iyulgacha)da Qoraqalpog‘iston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari tomonidan tuzilgan Ishchi guruh mahalliy ijro hokimiyati (tuman/shahar) organlari faoliyatini joyiga chiqib o‘rgangan holda, tanlovning Respublika bosqichiga tavsiya etadi.

6.2. Ikkinchi bosqich (1-iyuldan 31-avgustgacha)da tavsiya etilgan mahalliy ijro etuvchi hokimiyat (tuman/shahar) organlari faoliyati Respublika tashkiliy qo‘mitasi tomonidan o‘rganiladi

6.3. Uchinchi bosqich (10-sentyabrgacha)da tanlov g‘oliblari aniqlanadi.

6.4. Tanlov har yili o‘tkaziladi va g‘oliblar 21-oktyabr – O‘zbek tili bayrami kuni arafasida eʼlon qilinadi.

 

VII. Tanlov g‘oliblarini aniqlash va taqdirlash

7.1. Tanlov g‘oliblari ushbu Nizomga ilova qilingan mahalliy ijro etuvchi hokimiyat (tumanlar va shaharlar) idoralarida davlat tilining to‘laqonli joriy etilishini taʼminlashga qaratilgan faoliyat natijalarini baholash bo‘yicha Eng muhim samaradorlik ko‘rsatkichlari (EMSK) ro‘yxatiga binoan aniqlanadi.

7.2. EMSK bo‘yicha ishtirokchilar orasidan eng yuqori natijaga ega uchta o‘rin (1-, 2-, 3-o‘rinlar) aniqlanadi.

7.3. EMSK bo‘yicha natijalari teng kelib qolgan tanlov ishtirokchilari Respublika tashkiliy qo‘mitasi Ekspertlar kengashida ovozga qo‘yish yo‘li bilan aniqlanadi.

7.4. Tanlov natijalari va g‘oliblarning ro‘yxati tanlovning rasmiy sayti hamda axborot hamkorlari hisoblangan ommaviy axborot vositalarida eʼlon qilinadi.

7.5. Tanlov g‘oliblarini taqdirlash O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzuridagi O‘zbek tilini rivojlantirish jamg‘armasi hisobidan amalga oshiriladi.

 

VIII. Yakunlovchi qoidalar

8.1. Departament ushbu Nizomga muvofiq tanlov(da ishtirok etish)ga tavsiya etilgan mahalliy ijro etuvchi hokimiyat (tuman/shahar) organlarining davlat tilini to‘laqonli joriy etish sohasidagi faoliyati va tegishli hujjatlari xolis ko‘rib chiqilishi uchun bevosita masʼuldir.

8.2. Ushbu Nizom talablari asosida g‘oliblarga berilgan yutuqlar qiymati  amaldagi qonunchilikka muvofiq belgilangan tartibda jismoniy shaxslardan olinadigan daromad solig‘i soliq solish obyekti deb hisoblanadi.

8.3. Ushbu Nizom talablari buzilishida aybdor bo‘lgan shaxslar qonun hujjatlarida belgilangan tartibda javobgardir.

8.4. Tanlov natijalari www.til.gov.uz sayti hamda axborot hamkorlari hisoblangan ommaviy axborot vositalarida eʼlon qilinadi.

 

Vazirlar Mahkamasining

2021-yil 3-iyundagi  98-son yig‘ilish bayoniga

2-ilova

 

“Qadring baland bo‘lsin, ona tilim” Respublika tanlovining vazirlik, idora, xo‘jalik birlashmalari mehnat jamoalarida davlat tilini bilishning burch va majburiyat sifatida his etilishiga erishishga qaratilgan “Davlat tilida ish yuritish yo‘lga qo‘yilgan eng yaxshi tizim” yo‘nalishini tashkil etish va o‘tkazish tartibi to‘g‘risida

NIZOM

 

I. Umumiy qoidalar

1.1. Ushbu Nizom O‘zbekiston Respublikasi mustaqilligining 30 yilligi, “Davlat tili haqida”gi qonun qabul qilinganining 32 yilligiga bag‘ishlab o‘tkaziladigan “Qadring baland bo‘lsin, ona tilim” Respublika tanlovining vazirlik, idora, xo‘jalik birlashmalari tomonidan mamlakatimizda amalga oshirilayotgan keng ko‘lamli islohotlar jarayonida davlat tilining hayotimizdagi o‘rni va nufuzini oshirish, o‘zbek tilining siyosiy-huquqiy, ijtimoiy-iqtisodiy, maʼnaviy-maʼrifiy jabhalarda to‘laqonli joriy etilishini hamda faol qo‘llanishini taʼminlashga qaratilgan namunali ishlarni rag‘batlantirishga qaratilgan “Davlat tilida ish yuritish yo‘lga qo‘yilgan eng yaxshi tizim” yo‘nalishi (keyingi o‘rinlarda – Tanlov)ni tashkil etish va o‘tkazish tartibini belgilaydi.

1.2. Tanlov O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2019-yil 21-oktyabrdagi “O‘zbek tilining davlat tili sifatidagi nufuzi va mavqeini tubdan oshirish chora-tadbirlari to‘g‘risida”gi Farmoni, O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2020-yil 10-fevraldagi “O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzurida O‘zbek tilini rivojlantirish jamg‘armasining faoliyatini tashkil etish to‘g‘risida”gi qarorida belgilangan vazifalar ijrosini taʼminlash maqsadida tashkil etiladi.

1.3. Tanlovda o‘z tizimida o‘zbek tilini rivojlantirish va til siyosatini takomillashtirishning strategik yo‘nalishlarini ishlab chiqib, amaliyotda faol qo‘llagan, jumladan, o‘zbek tilining davlat tili sifatidagi nufuzini oshirish, quyi bo‘g‘inlarida davlat tilining to‘laqonli joriy etilishini targ‘ib-tashviq etish, lotin yozuviga asoslangan o‘zbek alifbosini qo‘llashni rag‘batlantirish, mehnat jamoalarida davlat tiliga hurmat-eʼtibor muhitini shakllantirish, barcha millat va elatlar vakillariga davlat tilini o‘rganish uchun qulay shart-sharoit yaratishga qaratilgan ishlarni namunali yo‘lga qo‘ygan vazirlik, idora, xo‘jalik birlashmalari aniqlanadi.

1.4. Tanlov g‘oliblarini taqdirlash, tashkiliy ishlarini moliyalashtirish bilan bog‘liq masalalar O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzuridagi O‘zbek tilini rivojlantirish jamg‘armasi hisobidan amalga oshiriladi. Tanlovga doir tadbirlarning umumiy ijrosi O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining Maʼnaviyat va davlat tilini rivojlantirish departamenti (keyingi o‘rinlarda – Departament) tomonidan muvofiqlashtiriladi.

 

II. Tanlovning maqsadi

2.1. Tanlovning asosiy maqsadlari quyidagilardan iborat:

- jamiyatda o‘zbek tilining davlat tili sifatidagi nufuzini oshirish;

- mehnat jamoalarida davlat tilini puxta bilishning burch va majburiyat sifatida his etilishiga erishish;

- hamma sohada davlat tilini to‘laqonli joriy etish hamda davlat va xo‘jalik boshqaruvi idoralari faoliyati bilan bog‘liq amaliyotda barcha millat va elatlar vakillariga o‘zbek tilini o‘rganish uchun qulay shart-sharoit yaratish;

- lotin yozuviga asoslangan o‘zbek alifbosiga to‘liq o‘tishni jadallashtirish.

 

III. Tanlovda ishtirok etish tartibi

3.1. Tanlovda vazirlik, idora, xo‘jalik birlashmalari o‘z tashabbusiga ko‘ra ishtirok etadi.

3.2. Nomzodlar tanlovda ishtirok etish haqida Tashkiliy qo‘mitaga ariza beradi (yilning 1 iyuliga qadar).

3.4. Tanlov ishtirokchilari ro‘yxati hamda ular faoliyatining Tashkiliy qo‘mita tomonidan o‘rganilish jadvali rasmiy sayt hamda axborot hamkorlari hisoblangan ommaviy axborot vositalarida eʼlon qilinadi (yilning 10 iyuliga qadar).

 

IV. Tanlovning tashkiliy qo‘mitasini tashkil etish tartibi

4.1. Tanlovni tashkil etish va o‘tkazish bo‘yicha respublika tashkiliy qo‘mitasi tarkibi Vazirlar Mahkamasi tomonidan shakllantiriladi.

4.2. Tashkiliy qo‘mita tanlovni tashkil etish va o‘tkazish bilan bog‘liq jarayonlarni boshqaradi.

4.3. Respublika Maʼnaviyat va maʼrifat markazi tanlovning ijrochi tashkiloti hisoblanadi.

4.4. Respublika tashkiliy qo‘mitasi quyidagi huquqlarga ega:

- majlis qarori bilan o‘z aʼzolarini tanlovni o‘tkazish ishlarini tashkillashtirish uchun masʼul sifatida vazirlik, idora, xo‘jalik birlashmalariga biriktirish;

- o‘z aʼzolaridan iborat komissiya tuzish hamda tanlovda ishtirok etishga ariza bergan vazirlik, idora, xo‘jalik birlashmalari faoliyatini joyiga chiqib o‘rganish;

- o‘rganish natijasida tanlovda ishtirok etayotgan vazirlik, idora, xo‘jalik birlashmalarining davlat tilini to‘laqonli joriy etish sohasidagi faoliyati ushbu Nizomga muvofiqligi bo‘yicha tegishli qaror qabul qilish.

 

V. Tanlovning vazifalari

5.1. Tanlovning vazifalari quyidagilardan iborat:

- mehnat jamoalarida davlat tili imkoniyatlaridan to‘liq va to‘g‘ri foydalanishni targ‘ib etish;

- vazirlik, idora, xo‘jalik birlashmalari va ularning quyi bo‘g‘inlarida nomlar (peshlavhalar), eʼlonlar, targ‘ibot materiallari matnining davlat tilida xatosiz yozilishiga erishish;

- vazirlik, idora, xo‘jalik birlashmalari muassisligidagi ommaviy axborot vositalarining lotin yozuviga asoslangan o‘zbek alifbosiga to‘liq o‘tishini taʼminlash;

- mehnat jamoalaridagi turli millat va elatlar vakillarining davlat tilini o‘rganishi uchun qulay shart-sharoit yaratish;

- maʼnaviy-maʼrifiy ishlar samaradorligini oshirish, davlat tili to‘g‘risidagi qonun hujjatlariga rioya etilishini taʼminlash masalalari bo‘yicha maslahatchilarning davlat tili imkoniyatlaridan to‘liq va to‘g‘ri foydalanishni targ‘ib etishga qaratilgan faoliyatini rag‘batlantirish;

- mehnat jamoalari xodimlarining davlat tilini talab darajasida o‘rganishlarini taʼminlash maqsadida Davlat tilida ish yuritish asoslarini o‘qitish va malaka oshirish markazi, uning filiallarida o‘qitilish soni va sifatini oshirish hamda bu yo‘nalishda yuqori samaradorlikka erishish;

- davlat tilining to‘laqonli joriy etilishini taʼminlashda yuqori natijalarga erishgan vazirlik, idora, xo‘jalik birlashmalarining ushbu yo‘nalishdagi yutuq va muvaffaqiyatlarini ommalashtirish.

 

VI. Tanlovni o‘tkazish bosqichlari va muddatlari

6.1. Birinchi bosqich (1-iyulga qadar)da vazirlik, idora, xo‘jalik birlashmalari tanlovda ishtirok etish yuzasidan ariza bilan murojaat qiladi.

6.2. Ikkinchi bosqich (1-iyuldan 31-avgustga qadar)da tanlovda ishtirok etayotgan vazirlik, idora, xo‘jalik birlashmalari faoliyati Respublika tashkiliy qo‘mitasi tomonidan o‘rganiladi

6.3. Uchinchi bosqich (5-sentyabriga qadar) tanlov Nizomida belgilangan baholash mezonlariga ko‘ra eng yuqori ko‘rsatkichga erishgan vazirlik, idora va xo‘jalik birlashmalari Respublika Hakamlar hayʼatiga tavsiya etilib, (10-sentyabrgacha) Hayʼat tomonidan tanlov g‘oliblari aniqlanadi.

6.4. Tanlov har yili o‘tkaziladi va g‘oliblar 21-oktyabr – O‘zbek tili bayrami kuni arafasida eʼlon qilinadi.

 

VII. Tanlov g‘oliblarini aniqlash va taqdirlash

7.1. Tanlov g‘oliblari ushbu Nizomga ilova qilingan vazirlik, idora, xo‘jalik birlashmalari tizimida davlat tilining to‘laqonli joriy etilishini taʼminlashga qaratilgan faoliyat natijalarini baholash bo‘yicha Eng muhim samaradorlik ko‘rsatkichlari (EMSK) ro‘yxatiga binoan aniqlanadi.

7.2. EMSK bo‘yicha ishtirokchilar orasidan eng yuqori natijaga ega uchta o‘rin (1-, 2-, 3-o‘rinlar) aniqlanadi.

7.3. EMSK bo‘yicha natijalari teng kelib qolgan tanlov ishtirokchilari Hakamlar hayʼatida ovozga qo‘yish yo‘li bilan aniqlanadi.

7.4. Tanlov natijalari va g‘oliblarining ro‘yxati tanlovning rasmiy sayti hamda axborot hamkorlari hisoblangan ommaviy axborot vositalarida eʼlon qilinadi.

 

VIII. Yakunlovchi qoidalar

8.1. Respublika Maʼnaviyat va maʼrifat markazi ushbu Nizomga muvofiq tanlovda ishtirok etayotgan vazirlik, idora, xo‘jalik birlashmalarining davlat tilini to‘laqonli joriy etish sohasidagi faoliyati va tegishli hujjatlari xolis ko‘rib chiqilishi uchun bevosita masʼuldir.

8.2. Ushbu Nizom talablari asosida g‘oliblarga berilgan yutuqlar qiymati  amaldagi qonunchilikka muvofiq belgilangan tartibda jismoniy shaxslardan olinadigan daromad solig‘i soliq solish obyekti deb hisoblanadi.

8.3. Ushbu Nizom talablari buzilishida aybdor bo‘lgan shaxslar qonun hujjatlarida belgilangan tartibda javobgardir.

8.4. Tanlov natijalari www.til.gov.uz sayti hamda axborot hamkorlari hisoblangan ommaviy axborot vositalarida eʼlon qilinadi.

 

Vazirlar Mahkamasining

2021-yil 3-iyundagi  98-son yig‘ilish bayoniga

3-ilova

 

“Qadring baland bo‘lsin, ona tilim” Respublika tanlovining o‘zbek tilini ilmiy-amaliy jihatdan rivojlantirishga doir ishlanmalarni rag‘batlantirishga qaratilgan “O‘zbek tilini rivojlantirishga doir eng yaxshi ilmiy-amaliy loyiha” yo‘nalishini tashkil etish va o‘tkazish tartibi to‘g‘risida

NIZOM

 

I. Umumiy qoidalar

1.1. Ushbu Nizom O‘zbekiston Respublikasi mustaqilligining 30 yilligi, “Davlat tili haqida”gi qonun qabul qilinganligining 32 yilligiga bag‘ishlab o‘tkaziladigan “Qadring baland bo‘lsin, ona tilim” Respublika tanlovining oliy va o‘rta maxsus taʼlim muassasalari, innovatsion texnoparklar, mustaqil ilmiy izlanuvchilar tomonidan mamlakatimizda amalga oshirilayotgan keng ko‘lamli islohotlar jarayonida davlat tilining hayotimizdagi o‘rni va nufuzini oshirish, o‘zbek tilining ilmiy-amaliy, axborot-kommunikativ, ijtimoiy-iqtisodiy, maʼnaviy-maʼrifiy jabhalarda to‘laqonli joriy etilishini hamda faol qo‘llanishini taʼminlashga qaratilgan ilmiy-amaliy loyihalarni rag‘batlantirishga qaratilgan “O‘zbek tilini rivojlantirishga doir eng yaxshi ilmiy-amaliy loyiha” yo‘nalishi (keyingi o‘rinlarda – Tanlov)ni tashkil etish va o‘tkazish tartibini belgilaydi.

1.2. Tanlov O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2019-yil 21-oktyabrdagi “O‘zbek tilining davlat tili sifatidagi nufuzi va mavqeini tubdan oshirish chora-tadbirlari to‘g‘risida”gi PF-5850-son Farmoni, O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2020-yil 10-fevraldagi “O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzurida O‘zbek tilini rivojlantirish jamg‘armasining faoliyatini tashkil etish to‘g‘risida”gi 73-son qarorida belgilangan vazifalar ijrosini taʼminlash maqsadida tashkil etiladi.

1.3. Tanlovda o‘zbek tilining lug‘at boyligini oshiruvchi lingvistik, sohaviy-terminologik, izohli lug‘atlar yaratish, davlat tilida sohaviy ish yuritish hujjatlarining yagona elektron namunalarini ishlab chiqish va ulardan foydalanish uchun onlayn dasturlar yaratish, dasturiy mahsulotlarning o‘zbekcha ilovalari va elektron lug‘at dasturlarini yaratish, xorijliklar uchun o‘zbek tilini o‘rgatuvchi dastur va darsliklar yaratishda ilg‘or natijalarga erishgan ilmiy tashkilotlar, oliy va o‘rta-maxsus taʼlim muassasalari qatnashadi.

1.4. Tanlov g‘oliblarini taqdirlash, tashkiliy chora-tadbirlarini moliyalashtirish bilan bog‘liq barcha masalalar O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzuridagi O‘zbek tilini rivojlantirish jamg‘armasi hisobidan amalga oshiriladi. Tanlovga doir chora-tadbirlarning umumiy ijrosi O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining Mahkamasining Maʼnaviyat va davlat tilini rivojlantirish departamenti (keyingi o‘rinlarda – Departament) tomonidan muvofiqlashtiriladi.

 

II. Tanlovning maqsadi

2.1. Tanlovning asosiy maqsadlari quyidagilardan iborat:

- davlat tilining sofligini saqlash, uni boyitib borish va aholining nutq madaniyatini oshirish;

- davlat tilining zamonaviy axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalariga integratsiyalashuvini taʼminlash;

- hamma sohada davlat tilini to‘laqonli joriy etish hamda barcha millat va elatlar vakillariga o‘zbek tilini o‘rganish uchun qulay shart-sharoit yaratish;

- lotin yozuviga asoslangan o‘zbek alifbosiga to‘liq o‘tish jarayonini jadallashtirish bo‘yicha eng yaxshi ilmiy-amaliy loyihalarni tanlab olish.

 

III. Tanlovda ishtirok etish tartibi

3.1. Tanlovda ilmiy tashkilotlar, oliy va o‘rta-maxsus taʼlim muassasalari tanlovning rasmiy saytida eʼlon qilingan elektron manzil orqali ilmiy-amaliy loyihalarini elektron shaklda taqdim etish orqali ishtirok etadi.

 

IV. Tanlovning tashkiliy qo‘mitasini tashkil etish tartibi

4.1. Tanlovni tashkil etish va o‘tkazish bo‘yicha respublika Tashkiliy qo‘mitasi tarkibi O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi tomonidan shakllantiriladi.

4.2. Tashkiliy qo‘mita tanlovni tashkil etish va o‘tkazish bilan bog‘liq jarayonlarni boshqaradi.

4.3. O‘zbekiston Respublikasi Innovatsion rivojlanish vazirligi tanlovning ijrochi tashkiloti hisoblanadi.

4.4. Respublika tashkiliy qo‘mitasi quyidagi huquqlarga ega:

- o‘z aʼzolaridan iborat komissiya tuzish hamda oliy va o‘rta maxsus taʼlim muassasalari, innovatsion texnoparklar va mustaqil ilmiy izlanuvchilar hamda dasturchilarning tanlovga taqdim etilgan ishlarini o‘rganish;

- o‘rganish natijasida tanlov ishtirokchilari tomonidan taqdim etilgan ilmiy-amaliy loyihalarning ushbu Nizomga muvofiqligi bo‘yicha tegishli qaror qabul qilish.

 

V. Tanlovning vazifalari

5.1. Tanlovning vazifalari quyidagilardan iborat:

- o‘zbek tilining lug‘at boyligini oshiruvchi lingvistik, sohaviy-terminologik, qomusiy lug‘atlar yaratishni rag‘batlantirish;

- davlat tilida sohaviy ish yuritish hujjatlarining yagona elektron namunalarini ishlab chiqish va ulardan foydalanish uchun onlayn dasturlar ishlab chiqilishini rag‘batlantirish;

- dasturiy mahsulotlarning o‘zbekcha ilovalari va elektron lug‘at dasturlarini yaratish;

- xorijliklar uchun o‘zbek tilini o‘rgatuvchi dasturlar, darsliklar, o‘quv qo‘llanmalari yaratish;

- davlat tilining to‘laqonli joriy etilishini taʼminlashda yuqori natijalarga erishgan oliy va o‘rta maxsus taʼlim muassasalari, innovatsion texnoparklar, mustaqil ilmiy izlanuvchilar va dasturchilarning ushbu yo‘nalishdagi yutuq va muvaffaqiyatlarini ommalashtirish.

 

VI. Tanlovning yo‘nalishlari

6.1. Tanlovga quyidagi yo‘nalishlar bo‘yicha ilmiy-amaliy ishlar qabul qilinadi:

- lingvistik, sohaviy-terminologik, izohli lug‘atlar yaratish;

- davlat tilida sohaviy ish yuritish hujjatlarining yagona elektron namunalarini ishlab chiqish;

- davlat tilida sohaviy ish yuritish hujjatlarining yagona elektron namunalaridan foydalanish uchun onlayn dasturlar ishlab chiqish;

- dasturiy mahsulotlarning o‘zbekcha ilovalari va elektron lug‘at dasturlarini yaratish;

- xorijliklar uchun o‘zbek tilini o‘rgatuvchi dasturlar, lug‘atlar, amaliy qo‘llanmalar yaratish.

 

VII. Tanlovni o‘tkazish bosqichlari va muddatlari

7.1. Birinchi bosqich (10-iyunidan 1-avgustgacha)da ilmiy tashkilotlar, oliy va o‘rta-maxsus taʼlim muassasalari tanlovning rasmiy saytida eʼlon qilingan elektron manzil orqali ilmiy-amaliy loyihalarini taqdim etadi.

7.2. Ikkinchi bosqich (1-avgustdan 31-avgustgacha)da taqdim etilgan ilmiy-amaliy loyihalar ijrochi tomonidan shakllantirilgan Ekspertlar guruhi tomonidan o‘rganiladi hamda baholash mezonlariga ko‘ra eng yuqori ko‘rsatkichga erishgan nomzodlar Respublika Hakamlar hayʼatiga tavsiya etiladi.

7.3. Uchinchi bosqich (10-sentyabrgacha)da Hakamlar hayʼati tomonidan tanlov g‘oliblari aniqlanadi.

7.4. Tanlov har yili o‘tkaziladi va g‘oliblar 21-oktyabr – O‘zbek tili bayrami kuni arafasida eʼlon qilinadi.